ชอบปรี๊ดแตก เสี่ยงเส้นเลือดสมองแตก
รู้หรือไม่? ความโกรธและความเครียดอาจกระตุ้นให้เส้นเลือดสมองแตกได้ โดยเฉพาะผู้ป่วยความดันโลหิตสูง เรียนรู้สัญญาณเตือน วิธีป้องกัน และลดความเสี่ยง Stroke
หลายคนเคยได้ยินคำว่า "โมโหจนเส้นเลือดในสมองแตก" และคิดว่าเป็นเพียงคำพูดเปรียบเปรย แต่ในความเป็นจริงแล้ว ความโกรธรุนแรงสามารถกระตุ้นให้เกิดภาวะหลอดเลือดสมองแตกได้ โดยเฉพาะในผู้ที่มีโรคความดันโลหิตสูงอยู่แล้ว
หมอประชาเล่าถึงเคสผู้ป่วยชายอายุ 55 ปี ที่กำลังต่อว่าลูกน้องด้วยอารมณ์โกรธอย่างรุนแรง ก่อนจะล้มหมดสติลงกะทันหัน เมื่อตื่นขึ้นมาพบว่าพูดไม่ได้ และแขนขาข้างขวาอ่อนแรง
ผลตรวจ CT Scan พบว่าเกิดภาวะเส้นเลือดสมองซีกซ้ายแตก
ทำไมความโกรธถึงทำให้เส้นเลือดสมองแตกได้?
เมื่อเกิดอารมณ์โกรธหรือเครียดอย่างรุนแรง ร่างกายจะหลั่งฮอร์โมนอะดรีนาลีน (Adrenaline) ออกมาจำนวนมาก
ฮอร์โมนชนิดนี้จะทำให้
- หัวใจเต้นเร็วขึ้น
- ความดันโลหิตสูงขึ้นอย่างรวดเร็ว
- หลอดเลือดหดตัว
หากหลอดเลือดมีความเปราะบางอยู่แล้ว โดยเฉพาะในผู้ป่วยความดันโลหิตสูง อาจทำให้ผนังหลอดเลือดรับแรงดันไม่ไหวและแตกได้
ความดันสูง กินยาอยู่แล้ว ทำไมยังเสี่ยง?
หลายคนเข้าใจว่ากินยาความดันทุกวันก็ปลอดภัยแล้ว แต่ความจริงคือ แม้จะได้รับยาอย่างสม่ำเสมอ หากมีความเครียดสะสมหรืออารมณ์โกรธรุนแรง ความดันโลหิตสามารถพุ่งสูงขึ้นจนเกินกว่าที่ยาจะควบคุมได้
นอกจากนี้ ความเครียดยังทำให้ร่างกายหลั่งฮอร์โมนคอร์ติซอล (Cortisol) ซึ่งส่งผลให้การควบคุมความดันโลหิตทำได้ยากขึ้นอีกด้วย
สัญญาณอันตรายที่ไม่ควรมองข้าม
หากเกิดอาการต่อไปนี้ ควรรีบไปโรงพยาบาลทันที
- พูดไม่ชัด หรือพูดไม่ได้
- หน้าเบี้ยว
- แขนหรือขาอ่อนแรงครึ่งซีก
- เดินเซ ทรงตัวไม่ได้
- ปวดศีรษะรุนแรงเฉียบพลัน
- หมดสติ
ทุกนาทีมีความสำคัญ เพราะการรักษาอย่างรวดเร็วช่วยลดความพิการและเพิ่มโอกาสฟื้นตัวได้
วิธีลดความเสี่ยงหลอดเลือดสมองแตก
หมอประชาแนะนำว่า นอกจากการรับประทานยาตามแพทย์สั่งแล้ว สิ่งสำคัญไม่แพ้กันคือการดูแลสุขภาพจิตและควบคุมอารมณ์
1. วัดความดันโลหิตสม่ำเสมอ
โดยเฉพาะผู้ที่มีอารมณ์หงุดหงิด เครียด หรือโมโหง่าย
2. หาวิธีจัดการความเครียด
เช่น
- นั่งสมาธิ
- ฝึกหายใจลึก
- พักผ่อนให้เพียงพอ
- ทำกิจกรรมที่ผ่อนคลาย
3. ออกกำลังกายเป็นประจำ
การออกกำลังกายช่วยให้
- หลอดเลือดมีความยืดหยุ่นดีขึ้น
- ลดความดันโลหิต
- ลดความเสี่ยงหลอดเลือดตีบและแตก
- กระตุ้นการหลั่งเอ็นดอร์ฟิน ทำให้อารมณ์ดีและลดความเครียด
รู้ก่อน ป้องกันได้
โรคหลอดเลือดสมองหลายกรณีไม่ได้เกิดขึ้นแบบ "อยู่ดี ๆ ก็เป็น"
แต่เกิดจากปัจจัยเสี่ยงที่สะสมมาเป็นเวลานาน ทั้งความดันโลหิตสูง เบาหวาน ไขมันในเลือดสูง ความเครียด และพฤติกรรมการใช้ชีวิต
การตรวจคัดกรองความเสี่ยงตั้งแต่ยังไม่มีอาการ ช่วยให้สามารถวางแผนป้องกันได้ก่อนเกิดภาวะอัมพาตหรือหลอดเลือดสมองแตก
